Czarny budżet – określenie budżetu, który jest tworzony w tajemnicy z powodów bezpieczeństwa narodowego. Zazwyczaj pokrywa wydatki związane z badaniami militarnymi. Jest tworzony z dochodu państwa lub korporacji w różnych formach, na przykład w formie specjalnego departamentu.

Uważa się, że wiele wojskowych programów armii Stanów Zjednoczonych jest finansowanych z takiego budżetu. Departament Obrony Stanów Zjednoczonych używa „czarnego budżetu”, aby pokryć wydatki związane z przedsięwzięciami, których nie chce ujawnić publicznie. Takie wydatki nazywane są „czarnymi projektami”. Szacuje się, że czarny budżet Departamentu Obrony Stanów Zjednoczonych wynosił w 2008 roku 32 miliardy dolarów, a w 2009 roku wzrósł do 50 miliardów dolarów. [Wikipedia]

Wg. opublikowanej w 1992 r. przez Johna Horgana książki „Lying by the Book” administracja prezydenta Busha wydała specjalne zarządzenie o użyciu oszustwa w celu osłony tajnych programów. Zarządzenie to stało się częścią „National Industrial Security Program Operating Manual”, który obowiązuje rządowe agencje i kontrahentów przemysłowych pracujących dla rządu. Suplement do zarządzenia wydany w 1992 r. stwierdza, że „cover stories” (fachowe określenie dezinformacji) muszą być wiarygodne i nie mogą ujawniać jakiejś informacji dotyczącej „prawdziwej natury kontraktu”. Zwykle owymi kontraktami są osławione „czarne programy” (takie, które nie są umieszczane w jawnych rejestrach budżetowych).

Dla ochrony „czarnych programów” – tzw. Special Access Programs (SAPs) stworzono specjalny system bezpieczeństwa wysokiej złożoności.

1997 – realizowano co najmniej 150 SAPs (w tym programy inicjowane przez CIA, albo Departament Energii). W przypadku samolotu zwiadowczego U-2 jawną „cover stories” była wersja o konstruowaniu samolotu do badania pogody. Zwykle po zrealizowaniu właściwej konstrukcji „jawny program osłonowy” zostaje unieważniony. Jak twierdzi Bill Sweetman to właśnie stało się w 1994 r. z programem National Aerospaceplane X-30 (NASP), ambitną, lecz nierealistyczną konstrukcją (szybkość – Mach 25 !), którą zaczęto rozwijać w 1986 r. Oficjalnie program został zaniechany po wydaniu 1,4 mld $. W rzeczywistości była to „cover” (osłona) „czarnego programu” hipersonicznego samolotu projektu AURORA. Sfabrykowana dla potrzeb „czarnych programów” dezinformacja ma też na celu dyskredytację osób lub organizacji. Często dezinformacja zawiera częściowo prawdziwe informacje, ale tak zmieszane z fałszywymi, że daje gwarancję, iż wiarygodne publiczne media nie będą zainteresowane tematem. Ocenia się, że czasami koszt ochrony może sięgać połowy budżetu programu, choć zwykle wynosi od 3 do 10%. Charakterystyczną cechą „czarnych programów” jest zdominowanie przez projekty lotnicze.

Przykłady:

2001 – USAF planowało wydać 4,96 mld $ na tajne programy badania i rozwoju (Research and Development – R&D). Stanowiło to 39% całego budżetu R&D USAF. Jest to większa suma niż cały budżet R&D wojsk lądowych i 2/3 budżetu R&D marynarki. Według oficjalnych oświadczeń z lat 90-tych SAPs (a więc i dezinformacja) zostały zastosowanie na szeroką skalę w latach 80-tych „kiedy spadło zaufanie do tradycyjnego systemu utajnienia”. Do 1994 r. każda służba (np. USAF) posiadała biura SAP, które prowadziły niezależną działalność. Po 1994 r. biura te scentralizowano poprzez departament obrony.

Tim Weiner w swej nagrodzonej nagrodą Pulitzera książce o „czarnym budżecie” ustalił, że w latach 80-tych tajne wydatki Pentagonu typu R&D powiększyły się 16-krotnie – z 627 mln $ do 10,27 mld $, zaś cała suma tajnych rządowych wydatków powiększyła się 8-krotnie – do 36 mld $.

Reklamy